“Dubai bitti”: Vergisiz rüya savaşla yerle bir olurken ve yetkililer füze görüntüleri paylaşanları yargılamaya başlarken yabancılar ülkeyi terk edip bir daha dönmeyeceklerini söylüyor
Yabancılar, hayatlarından endişe duyduklarını ve Birleşik Arap Emirlikleri üzerine füzeler yağmaya devam ederken işlerinin yok olduğunu gördüklerini belirterek Dubai’yi terk edeceklerini ve bir daha geri dönmeyeceklerini söylüyor.
Bir zamanlar dünyanın dört bir yanından influencer’ları ve sıcak hava ile suç oranının düşük olduğu sokaklar arayan binlerce Britanyalıyı kendine çeken vergisiz bir cennet olan Dubai’nin özenle oluşturulmuş imajı yerle bir oldu ve sakinleri kentin artık “bittiğine” inanıyor.
Rio ve Kate Ferdinand, Luisa Zissman ve Petra Ecclestone gibi isimlerin de aralarında bulunduğu yaklaşık 240.000 Britanyalı expata ev sahipliği yapan emirlik, İran’ın Orta Doğu’daki ABD müttefiklerini hedef alması kapsamında sürekli füze ve insansız hava aracı saldırılarının hedefi haline geldi.
İran’ın fırlattığı füzelerin üçte ikisinin hedefi Dubai olurken, çarşamba sabahı kentte üç büyük patlama meydana geldi ve uluslararası havalimanı hasar gördü.
İki insansız hava aracının terminale isabet etmesi sonucu dört kişi yaralanırken, birçok büyük havayolu şirketi bölgeye yapılan tüm uçuşları haftalarca iptal etti.
Dünyaca ünlü Palm Jumeirah’taki Fairmont oteli bile İran tarafından vuruldu. Ayrıca Standard Chartered ve Citi gibi Batılı bankalarda çalışan personel, İran İslam Cumhuriyeti’nin bir sonraki hedefin kendileri olacağı yönündeki tehditleri üzerine ofislerini tahliye etti.
Çatışmanın başlamasından bu yana geçen haftalarda şimdiye kadar dört kişi hayatını kaybetti ve on binlerce sakin ile turist bölgeden kaçtı.
Geride kalanlar ise başlarının üzerinde uçan füzelerin görüntülerini paylaşmaları halinde yargılanma riskiyle karşı karşıya. Oysa telefonlarına sürekli olarak pencerelerden uzak durmaları ve sığınak aramaları yönünde uyarılar gönderiliyor.
Dubai geniş petrol rezervlerine sahip değildir ve nüfusunun yaklaşık yüzde 90’ını oluşturan yabancı çalışanlara (expatlara) dayanır.
Yetkililer, umutsuz bir halkla ilişkiler kampanyası başlatarak gökyüzünde duyulan “büyük patlamaların” aslında hava savunma sisteminin devreye girerek kendilerini koruduğunun sesi olduğunu söyleyip halkı sakinleştirmeye çalıştı.
Ancak bu açıklamalar korkuları yatıştırmaya pek yetmedi.
Bir zamanlar vergi cenneti olan Dubai, İran bombaları şehre yağarken altın imajını kaybetti.
Dubai Uluslararası Havalimanı Çarşamba günü düzenlenen bir saldırının hedefi oldu ve dört kişi yaralandı.
Dubai’de 16 yıldır yaşayan Britanyalı John Trudinger, The Guardian’a verdiği demeçte, “O eski parlaklığın kesinlikle kaybolduğunu” söyledi.
Bir okul müdürü olan Trudinger, Emirlik’teki okulunda Birleşik Krallık’tan gelen 100’den fazla öğretmen çalıştırdığını ve çoğunun savaş nedeniyle “derinden travmatize olduğunu ve başa çıkmakta zorlandığını”, bu yüzden ülkeyi terk edip bir daha geri dönmeyeceklerini iddia etti.
Taksi şoförü Zain Anwar ise bir füze saldırısında aracının yok olduğunu ve ailesinin Pakistan’a geri dönmesi için kendisine yalvardığını söyledi.
Şöyle konuştu: “Artık Dubai’de olmak istemiyorum. İş yok, bu savaş başladığından beri hiçbir şey kazanmıyoruz ve turizmin geri döneceğini de sanmıyorum.
Benim gibi birçok taksi şoförü başka bir ülkeye gitmeyi düşünüyor. Herkes Dubai’in bittiğini biliyor.”
İran, iki hafta içinde 1.700 mühimmat göndererek kenti vurmaya devam etti; bunların yüzde 90’ı hava savunma sistemleri tarafından imha edildi.
Ancak cumartesi günü, havaalanı yakınlarında büyük bir duman bulutunun yükseldiği, bir insansız hava aracının neden olduğu patlama görüntülere yansıdı.
Perşembe sabahı, Dubai’de bir gökdelenin drone saldırısı sonrası büyük bir delik oluşmuş halde fotoğraflandı.
Fairmont The Palm oteli İran saldırısı nedeniyle Dubai’de yangın çıkarak hasar gördü. Bu arada tatilciler ve şehirden ayrılabilecek herkes hayatlarını kurtarmak için kaçıyor.
Sosyetik Petra Ecclestone, patlamaları anlatırken ağladı ve ‘Dubai’nin güvenliği öncelikli tutmasına ve bize ne kadar güvenli ve hoş karşılanmış hissettirdiğine ne kadar minnettar olduğumu’ anlattı.
Dubai Medya Ofisi, hasara dair görüntülerin paylaşılmasını engellemeye çalışırken, havalimanında “hiçbir olay yaşanmadığı” yönündeki resmi açıklamasını sürdürdü.
BAE yetkilileri, füze ve patlama görüntülerini dolaşıma soktukları gerekçesiyle 21 kişiyi siber suçlarla itham etti.
Bunlar arasında, başının üzerinden geçen füzeleri görüntüleyen ve uyarılınca görüntüleri hemen silen bir Britanyalı da bulunuyor.
“Yanlış bilgi” paylaştığı iddia edilen içerik üreticileri hapis cezasıyla karşı karşıya. Salı günü polis, resmi açıklamalarla çelişen ve “kamuoyunda panik yaratan” paylaşımlar yapanların iki yıla kadar hapis ve 40.000 sterline kadar para cezası alabileceğini duyurdu.
Bu arada Dubai’nin geniş influencer ağı, hükümeti öven ve birbirine son derece benzeyen ifadeler içeren çok sayıda paylaşım yaptı. Bazılarının “propaganda” yapmak için ödeme aldığı iddiaları da gündeme geldi.
Toplamda yüz binlerce takipçiye sahip içerik üreticileri, İran saldırılarına yanıt olarak Dubai lideri Şeyh Muhammed bin Raşid El Mektum’un fotoğraflarını “Bizi kimin koruduğunu biliyorum” sözleriyle paylaşmaya başladı.
Paylaşımlar genellikle “Korkuyor musunuz?” sorusuyla başlıyor, ardından Şeyh Muhammed bin Raşid El Mektum’un kendisini hayranlıkla selamlayan kalabalıklara el salladığı görüntüler gösteriliyor.
Şüpheci sosyal medya kullanıcıları, influencer’ların BAE hükümeti tarafından para karşılığında yönlendirildiğini iddia ederken, bazı içerik üreticileri bu suçlamaları reddederek kamuoyu önünde açıklama yaptı.
Dubai’de çevrim içi içerik üreticilerinin faaliyet gösterebilmesi için lisans alması gerekiyor. Hükümet, savaşın başlamasının ardından “halk arasında panik yaratacak” bilgi paylaşan herkesi hapisle tehdit etti.
Bu sert tutumun, Körfez ülkesindeki influencer’lar arasında otokontrol ve sansürü artırdığı düşünülüyor. İran’a ait drone ve füze saldırılarını gösteren ilk görüntülerin yerini zamanla rejimi öven paylaşımlar aldı.
Çatışmanın ilk günlerinde hükümet, ilk saldırı dalgasına ait gerçek görüntüleri yeniden paylaşan “vatandaş gazetecilere” karşı da sert önlemler aldı. Bu görüntüler arasında Palm Jumeirah’taki beş yıldızlı Fairmont Oteli’ne yönelik bir drone saldırısı da bulunuyordu.
Dubai Medya Ofisi ise saatler içinde yaptığı açıklamada, şehir sakinlerini korkutmak amacıyla Dubai’de geçmişte yaşanan yangınlara ait “eski görüntülerin” dolaşıma sokulduğunu öne sürdü.
Influencer’lar arasında yer alan Kate Ferdinand, daha önce Orta Doğu’ya taşınmasının ardından “memleket özlemi çektiğini ve zorlandığını” açıklamıştı. Ancak daha sonra dramatik bir dönüş yaparak çocuklarının “Birleşik Krallık’ta öğrenemeyecekleri şeyler öğrendiğini” söyleyerek yeni yaşamını övdü.
Luisa Zissman ise Dubai’den ayrılan korkmuş turistlerle alay eden bir paylaşım yaparak, onların “cepheden dönmüş gibi davrandıklarını” söyledi.
Dubai’deki influencer’lar, şehrin güvenliğini vurgulayan aynı videoları paylaşarak milyonlarca kez izlendi.
Influencer’lar, İran saldırılarına yanıt olarak Dubai lideri Sheikh Mohammed bin Rashid Al Maktoum’in fotoğraflarını, üzerine ‘Bizi kimin koruduğunu biliyorum’ yazısıyla paylaştılar.
Standard Chartered ve Citi, İslam Cumhuriyeti’nden gelen, kendilerinin bir sonraki bomba saldırısı hedefi olabilecekleri yönündeki tehditler nedeniyle ofislerini tahliye etti.
38 yaşındaki The Apprentice yıldızı, Aralık ayında Birleşik Krallık’tan BAE’ye taşındı ve intihar dronlarıyla yapılan saldırı dalgalarına rağmen ülkeyi “dünyanın en güvenli ülkesi” ilan ederek BAE hükümetine açık destek verdi.
Ancak savaşın vurduğu emirliğin “iş yapmaya açık” olduğu yönündeki resmi söylemi sadakatle tekrarladıktan sonra yeniden Britanya’ya döndü.
Petra Ecclestone ise Dubai hakkında övgü dolu sözler sarf ederek, “Dubai’nin güvenliği ne kadar öncelik haline getirdiği ve bize kendimizi ne kadar hoş karşılanmış ve güvende hissettirdiği” için ne kadar minnettar olduğunu dile getirdi.
Öte yandan Britanyalı influencer Ben Moss, ölümcül patlayıcılardan çok “yanlış” içerik paylaşması halinde para cezası veya hapisle karşılaşmaktan korktuğunu itiraf etti.
Wandsworth’lu içerik üreticisi şöyle konuştu:
“BAE’nin hava savunma sistemleri sayesinde burada kendimi tamamen güvende hissediyorum, ancak yasalar bazen beni endişelendiriyor, bu yüzden her şeyi her zaman olumlu tutmaya çalışıyorum.
İran füzeleri ve dronlarından çok, yanlış içerik paylaştığım için para cezası almak ya da hapse girmekten korkuyorum.”
Perşembe sabahı Dubai’de bir yüksek katlı binanın, bir drone saldırısı sonucu açılmış büyük bir delikle görüntülendiği bildirildi.
Ayrıca İran’ın Hürmüz Boğazı’nı kapatmaya zorlamayı sürdürmesi nedeniyle, Dubai’nin Cebel Ali Limanı açıklarında bir gemi de saldırıya uğradı; bu durum küresel ekonomiyi ciddi şekilde sarsıyor.
Kaynak: (1498/987)
‘Dubai is finished’: Expats say they will leave and never come back as tax-free dream is shattered
